هدف از تحقیق حاضر ارائه یک تجزیه و تحلیل کمی از مزیت بخش کشاورزی نسبت به سایر بخشها در اقتصاد ایران و تحلیل جایگاه منابع طبیعی در آن است . در تعیین مزیت بخش کشاورزی از معیارهایی مانند بازده عوامل و تکنیک برنامه‌ریزی خطی استفاده گردید. سپس با ارائه یک چارچوب نظری، مدلهایی که نشان‌دهندهء تاثیر منابع طبیعی تجدید شونده بر رشد اقتصادی بخش کشاورزی است بسط داده شدند. با استفاده از رگرسیون غیرخطی و مدل کاب داگلاس ضرایب مدلها برآورد گردیدند. در پایان بازده به مقیاس بخش کشاورزی و مسیر توسعه آن با توجه به منابع طبیعی تجدید شونده محاسبه و تعیین شد. نتایج تحقیق نشان می‌دهند که بخش کشاورزی ایران از لحاظ میزان سرمایه‌گذاری برای ایجاد هر واحد ارزش افزوده در کشور و همچنین از نظر اشتغال‌زایی به بخشهای اقتصادی دیگر مزیت دارد. اما در بخش کشاورزی، 0/62 میلیون ریال، صنعت 1/4 میلیون ریال، انرژی 0/96 میلیون ریال و در بخش خدمات 3/46 میلیون ریال سرمایه لازم است . بخش کشاورزی دارای رابطه مبادله داخلی مثبت بوده و بیشترین کمک را برای تامین وجوه سرمایه‌گذاری در اقتصاد کشور می‌کند. بعد از بخش کشاورزی، بخش انرژی دارای رابطه مبادله مثبت می‌باشد. رابطه مبادله بخش صنعت و خدمات و کمک این بخشها به اقتصاد منفی است . نتایج مدل برنامه‌ریزی خطی نشان می‌دهند که تخصص سرمایه‌گذاری بین بخشی در برنامه دوم توسعه اقتصادی اجتماعی جمهوری اسلامی ایران بهینه نیست . تخصیص مجدد سرمایه‌گذاری می‌تواند افزایش در ارزش کشور را تا 160 درصد مقدار برنامه‌ریزی شده افزایش دهد. نتایج برآورد ضرایب رگرسیونی مدل کاب داگلاس برای توابع تولید طبیعی تجدید شونده و بخش کشاورزی نشان می‌دهد که توسعه بخش کشاورزی کاملا تحت تاثیر منابع طبیعی تجدید شونده قرار دارد. کشش تولید منابع طبیعی تجدید شونده در تابع تولید بخش کشاورزی 0/575 است . بازده به مقیاس تابع تولید منابع طبیعی تجدید شونده کاهنده بوده و معادل 0/533 می‌باشد. با توجه به ضریب کشش تولید و بازده به مقیاس منابع طبیعی، بازده به مقیاس جمعی بخش کشاورزی معادل 1/098 بدست آمد. با توجه به اینکه این عدد نزدیک به یک می‌باشد می‌توان نتیجه‌گیری کرد که تولید در بخش کشاورزی ایران در مرحله اول تولیدی قرار دارد مقایسه مسیر توسعه واقعی و بهینه نشان می‌دهد که در برنامه‌اول توسعه اقتصادی اجتماعی ایران، مسیر توسعه واقعی همواره در پایین مسیر توسعه بهینه قرار دارد. بنابراین تولید با حداقل هزینه انجام نگردیده است .
کد نوشتار : 07592