در دهه‌های گذشته در خاک‌های ایران مقادیر زیادی کود فسفاتی مصرف شده‌است که این امر می‌تواند ‏به عدم تعادل عناصر غذایی در خاک، تجمع فسفر و آلودگی محیط زیست منجرب شود. این پژوهش به ‏منظور بررسی اثرات میکروارگانیسم‌های اکسیدکننده گوگرد و حل‌کننده‌فسفات بر توزیع شکل‌های فسفر در ‏یک خاک شدیداً آهکی (49 درصد ‏CaCO3‎‏) به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی با شش ‏تیمار شامل: ‏C‏ (شاهد، بدون تلقیح و بدون افزودن گوگرد) ‏F‏ (سویه‌های قارچ، پنی‌سیلیوم و آسپرژیلوس) ‏B‏ ‏‏(سویه‌های باکتری، سودومناس و باسیلوس) ‏S+T‏ (باکتری تیوباسیلوس + گوگرد، مقدار گوگردی که بتواند با ‏پنج درصد ماده خنثی‌شونده خاک واکنش دهد) ‏F+B‏ (سویه‌های قارچ + سویه‌های باکتری) و ‏F+B+S+T‏ ‏سویه‌های قارچ + سویه‌های باکتری + باکتری تیوباسیلوس + گوگرد در دو زمان نمونه‎‌‎برداری (60 و 120 روز) ‏در سه تکرار اجرا گردید. نتایج نشان‌داد که استفاده از میکروارگانیسم‌ها اکسیدکننده گوگرد و حل‌کننده ‏فسفات باعث تغییرات معنی‌دار در خصوصیات شیمیایی خاک از جمله: ‏pH، ‏EC‏ ، مقدار ‏CaCO3‎، مقدار آهن، ‏روی، مس، منگنز و فسفر قابل استفاده شد (‏Olsen-P‏)، فسفر آلی و فسفر معدنی شدند. در بین تیمارهای ‏مطالعه شده بیشترین اثر مثبت مربوط به تیمارهای گوگردی (‏S+T ‎‏ و ‏F+B+S+T‏) بود به طوری که به ترتیب ‏باعث کاهش 0/48 و 0/29 واحدی ‏pH، 2/3 و 1/5 درصدی آهک، افزایش 57 و 38 درصدی آهن، 60 و 53 ‏درصدی روی و 53 و 60 درصدی منگنز شدند همچنین این تیمارها باعث شدند شکل‌های نا‌محلول فسفر ‏بخصوص آپاتیت 13 درصد کاهش یافته و به شکل‌های محلول‌تر دی‌کلسیم فسفات (به ترتیب 88 و 72 ‏درصد افزایش)، فسفر آلی (به ترتیب 19 و 18 درصد افزایش) و فسفر قابل استفاده (به ترتیب 26 و 29 درصد ‏افزایش) تبدیل شوند. تیمارهای اعمال شده باعث کاهش میزان مس شدند که این امر می‌تواند به خاطر پیوند ‏قوی مس با مواد آلی ترشح یافته از میگروارگانیسم‎‌‎ها باشد. میکروارگانیسم‌های حل‌کننده‌های فسفات در زمان ‏‏60 روز اما تیمارS+T ‎‏ در زمان 120 روز موثرتر بودند.‏
کد نوشتار : 240911