رشد و توسعه فناوری از یک سو و پیامدهای حاصل از اجرای طرح‌های توسعه بدون در نظرگرفتن خسارات وارده به منابع طبیعی از سوی دیگر لزوم بکارگیری دانشی سازگار با محیط را بیش از پیش آشکار می‌سازد. از اینرو با توجه به شکل‌گیری دانش بومی در میان مردم و مطابقتش با شرایط محیطی رشد یافته در آن می‌توان از این دانش با ارزش در راستای دانش رسمی و مدرن استفاده نمود. یکی از استفاده‌های جانبی سود‌آور از مراتع، زنبورداری می‌باشد. این موضوع بویژه در مناطقی که گیاهان مناسب (گیاهان شهدزا) برای پرورش زنبور عسل وجود دارند، حائز اهمیت است. در این تحقیق به بررسی دانش بومی زنبورداری در عرصه مراتع کوهستانی بینالود با استفاده از مجموعه روش‌های کیفی شامل مصاحبه عمقی و مشاهده مشارکتی پرداخته شد. پس از فیش-نویسی و کدگذاری مطالب، تجزیه و تحلیل داده‌ها رشد و توسعه فناوری از یک سو و پیامدهای حاصل از اجرای طرح‌های توسعه بدون در نظرگرفتن خسارات وارده به منابع طبیعی از سوی دیگر لزوم بکارگیری دانشی سازگار با محیط را بیش از پیش آشکار می‌سازد. از اینرو با توجه به شکل‌گیری دانش بومی در میان مردم و مطابقتش با شرایط محیطی رشد یافته در آن می‌توان از این دانش با ارزش در راستای دانش رسمی و مدرن استفاده نمود. یکی از استفاده‌های جانبی سود‌آور از مراتع، زنبورداری می‌باشد. این موضوع بویژه در مناطقی که گیاهان مناسب (گیاهان شهدزا) برای پرورش زنبور عسل وجود دارند، حائز اهمیت است. در اين تحقيق به بررسي دانش بومی زنبورداری در عرصه مراتع کوهستانی بینالود با استفاده از مجموعه روش‌های کیفی شامل مصاحبه عمقی و مشاهده مشارکتی پرداخته شد. پس از فیش-نویسی و کدگذاری مطالب، تجزیه و تحلیل داده‌ها و انتخاب مطالب در هر یک از کدها بر اساس قاعده معتبرسازی (Triangulation) که بیان مشابه حداقل سه زنبوردار بود، صورت گرفت. نتایج نشان داد زنبورداران مناطقی با ویژگی‌های خاص (پوشش گیاهی، آب و هوا، وجود منابع آبی، امنیت منطقه، مسیر دستیابی، شیب، ارتفاع، فاصله از جاده، مناطق مسکونی) را جهت استقرار کندوها درنظر می‌گیرند.علاوه بر این در مجموع، 21 گونه گیاهی مورد استفاده زنبور عسل از 11 تیره گیاهی توسط زنبورداران شناسایی شد. بیشترین تنوع گیاهی به ترتیب متعلق به تیره‌های نعناعیان، مینا و لاله‌ها و بیشترین مساحت منطقه به ترتیب به تیره‌های بقولات، نعناعیان، مینا اختصاص داشت. از این میان، 38/1 درصد گونه‌ها در طبقه جذابیت عالی، تعداد 28/57 درصد در طبقه جذابیت خوب،23/81 درصد در طبقه جذابیت متوسط و 9/52 درصد در جذابیت ضعیف برای زنبور عسل قرار گرفتند. تقویم زنبورداری و کوچ کندوها جهت استفاده حداکثر از طبیعت و بدست آوردن بیشترین محصول، بر اساس تاریخ گلدهی گیاهان، چهار الی پنج نوبت در سال اعلام شد. میزان متوسط عسل حاصله به عنوان اصلی‌ترین محصول تولیدی از مراتع بینالود 0/216 کیلوگرم در هکتار و به ازای هر کندو 7/98 کیلوگرم بدست آمد. در نهایت می‌توان تطابق اظهارات زنبورداران قدیم با زنبورداران امروزی را سندی دال بر همسویی دانش بومی و دانش مدرن دانست و علت تفاوت‌های موجود را در نبود آگاهی زنبورداران از علم امروزه زنبورداری جستجو کرد. و انتخاب مطالب در هر یک از کدها بر اساس قاعده معتبرسازی (Triangulation) که بیان مشابه حداقل سه زنبوردار بود، صورت گرفت. نتایج نشان داد زنبورداران مناطقی با ویژگی‌های خاص (پوشش گیاهی، آب و هوا، وجود منابع آبی، امنیت منطقه، مسیر دستیابی، شیب، ارتفاع، فاصله از جاده، مناطق مسکونی) را جهت استقرار کندوها درنظر می‌گیرند.علاوه بر این در مجموع، 21 گونه گیاهی مورد استفاده زنبور عسل از 11 تیره گیاهی توسط زنبورداران شناسایی شد. بیشترین تنوع گیاهی به ترتیب متعلق به تیره‌های نعناعیان، مینا و لاله‌ها و بیشترین مساحت منطقه به ترتیب به تیره‌های بقولات، نعناعیان، مینا اختصاص داشت. از این میان، 1/38 درصد گونه‌ها در طبقه جذابیت عالی، تعداد 28/57 درصد در طبقه جذابیت خوب، 23/81 درصد در طبقه جذابیت متوسط و 9/52 درصد در جذابیت ضعیف برای زنبور عسل قرار گرفتند. تقویم زنبورداری و کوچ کندوها جهت استفاده حداکثر از طبیعت و بدست آوردن بیشترین محصول، بر اساس تاریخ گلدهی گیاهان، چهار الی پنج نوبت در سال اعلام شد. میزان متوسط عسل حاصله به عنوان اصلی‌ترین محصول تولیدی از مراتع بینالود 0/216 کیلوگرم در هکتار و به ازای هر کندو 98/7 کیلوگرم بدست آمد. در نهایت می‌توان تطابق اظهارات زنبورداران قدیم با زنبورداران امروزی را سندی دال بر همسویی دانش بومی و دانش مدرن دانست و علت تفاوت‌های موجود را در نبود آگاهی زنبورداران از علم امروزه زنبورداری جستجو کرد.
کد نوشتار : 213103